Στη χρονιά της πανούκλας. Του Mike Davis

Δελχί, Ινδία. Amarjeet Kumar Singh / Echoes Wire / Barcroft Media via Getty Images

[ Το κείμενο δημοσιεύτηκε στα αγγλικά στο Jacobin. Μετάφραση: Βαγγέλης Πούλιος ]

Καθώς ο κορονοϊός εξαπλώνεται ραγδαία σε όλο τον κόσμο, ξεπερνώντας την ικανότητά μας για έλεγχο των κρουσμάτων, πόσο μάλλον για θεραπεία, το από καιρό αναμενόμενο τέρας έφτασε τελικά στην πόρτα μας. Και με τον παγκόσμιο καπιταλισμό τόσο ανήμπορο μπροστά σε αυτή τη βιολογική κρίση, οι διεκδικήσεις μας θα πρέπει να προσανατολιστούν στη δημιουργία κατάλληλων διεθνών δομών δημόσιας υγείας.

Καθώς ο κορονοϊός εξαπλώνεται ραγδαία σε όλο τον κόσμο, ξεπερνώντας την ικανότητά μας για έλεγχο των κρουσμάτων, πόσο μάλλον για θεραπεία, το από καιρό αναμενόμενο τέρας έφτασε τελικά στην πόρτα μας. Και με τον παγκόσμιο καπιταλισμό τόσο ανήμπορο μπροστά σε αυτή τη βιολογική κρίση, οι διεκδικήσεις μας θα πρέπει να προσανατολιστούν στη δημιουργία κατάλληλων διεθνών δομών δημόσιας υγείας.

Ο κορονοϊός είναι η παλιά ταινία που βλέπουμε ξανά και ξανά από το 1994 που το βιβλίο The Hot Zone [Θερμή ζώνη] του Richard Preston μας σύστησε τον εξολοθρευτή δαίμονα ο οποίος γεννήθηκε σε μια μυστηριώδη σπηλιά με νυχτερίδες στην Κεντρική Αφρική και έγινε γνωστός ως Έμπολα. Αυτή ήταν απλώς η αρχή μιας σειράς νέων ασθενειών που ξέσπασαν στο «παρθένο πεδίο» (αυτός είναι ο κατάλληλος όρος) των άμαθων ανοσοποιητικών συστημάτων της ανθρωπότητας. Σύντομα, τον Έμπολα ακολούθησε η γρίπη των πτηνών, η οποία μεταπήδησε στους ανθρώπους το 1997, και ο SARS που εμφανίστηκε στα τέλη του 2002: και οι δύο ασθένειες πρωτοεμφανίστηκαν στην Κουανγκτούνγκ, το παγκόσμιο κέντρο βιομηχανικής παραγωγής.

Το Χόλιγουντ, φυσικά, έσπευσε να εκμεταλλευτεί την έξαρση τέτοιων ασθενειών και παρήγαγε πλήθος ταινιών για να μας σκανδαλίσει και να μας φοβίσει. (Το Contagion του Steven Soderbergh, που κυκλοφόρησε το 2011, ξεχωρίζει για την ακριβή επιστημονική απεικόνιση και την ανατριχιαστική πρόβλεψη του σημερινού χάους.) Πέρα από τις ταινίες και τα αμέτρητα ζοφερά μυθιστορήματα, χιλιάδες επιστημονικά βιβλία και άρθρα μελέτησαν την κάθε έξαρση υπογραμμίζοντας την ανύπαρκτη παγκόσμια ετοιμότητα σε ό,τι αφορά την ανίχνευση και την αντίδραση σε τέτοιες νεοεμφανιζόμενες ασθένειες.

Το αριθμητικό χάος

Έτσι λοιπόν, ο κορονοϊός έφτασε στις πόρτες μας σαν ένα οικείο τέρας. Η αλληλούχιση του γονιδιώματός του (το οποίο θυμίζει αρκετά το καλά μελετημένο αδερφάκι του, SARS) ήταν εύκολη υπόθεση, ωστόσο οι πιο σημαντικές πληροφορίες ακόμα λείπουν. Καθώς οι ερευνητές δουλεύουν νυχθημερόν για να χαρακτηρίσουν την έξαρση, βρίσκονται αντιμέτωποι με τρεις τεράστιες προκλήσεις. Πρώτον, η συνεχής έλλειψη διαγνωστικών τεστ, ιδίως στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική, δεν έχει επιτρέψει ακριβείς εκτιμήσεις σημαντικών παραμέτρων όπως ο ρυθμός αναπαραγωγής, το ποσοστό του προσβεβλημένου πληθυσμού, και το νούμερο των ιάσιμων περιπτώσεων. Το αποτέλεσμα είναι ένα αριθμητικό χάος.

Δεύτερον, όπως οι γρίπες που εμφανίζονται κάθε χρόνο, ο ιός αυτός μεταλλάσσεται καθώς μεταδίδεται σε πληθυσμούς με διαφορετική ηλικιακή σύσταση και κατάσταση υγείας. Η ποικιλία που είναι πιο πιθανό να κολλήσουν οι Αμερικανοί είναι ήδη λίγο διαφορετική από την αρχική έξαρση στην Ουχάν. Η επιπλέον μετάλλαξη μπορεί να είναι καλοήθης ή μπορεί να αλλάξει τη σημερινή κατανομή της λοιμογόνου δύναμης, η οποία τώρα αυξάνεται ραγδαία μετά την ηλικία των πενήντα. Η «κορονογρίπη» του Trump είναι κατ’ ελάχιστο ένας θανάσιμος κίνδυνος για το ένα τέταρτο των Αμερικανών που είναι ηλικιωμένοι, έχουν αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα ή χρόνια αναπνευστικά προβλήματα.

Τρίτον, ακόμα κι αν ο ιός παραμείνει σταθερός και μεταλλαχθεί ελάχιστα, η επίδρασή του στις νεώτερες ηλικιακές ομάδες μπορεί να διαφοροποιηθεί δραστικά στις φτωχές χώρες και μεταξύ των πιο φτωχών πληθυσμιακών ομάδων. Σκεφτείτε την παγκόσμια εμπειρία της ισπανικής γρίπης το 1918-19, η οποία υπολογίζεται ότι σκότωσε το 1 με 2 τοις εκατό της ανθρωπότητας. Στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Δυτική Ευρώπη, ο αρχικός Η1Ν1 ήταν θανατηφόρος κυρίως σε νεαρούς ενήλικες. Αυτό συνήθως εξηγείται ως αποτέλεσμα του σχετικά δυνατότερου ανοσοποιητικού συστήματος, το οποίο αντέδρασε υπερβολικά στη λοίμωξη και επιτέθηκε στα κύτταρα των πνευμόνων, προκαλώντας ιογενή πνευμονία και σηπτικό σοκ. Πιο πρόσφατα, ωστόσο, κάποιοι επιδημιολόγοι ανέπτυξαν μια θεωρία σύμφωνα με την οποία οι μεγαλύτεροι ενήλικες είχαν ίσως μια «ανοσοποιητική μνήμη» από μια προηγούμενη έξαρση στη δεκαετία του 1890, μνήμη η οποία έδρασε προστατευτικά.

Σε κάθε περίπτωση, η γρίπη βρήκε την αγαπημένη της γωνιά στα στρατόπεδα και τα χαρακώματα των μαχών, εκεί όπου ξεπάστρεψε νεαρούς στρατιώτες κατά δεκάδες χιλιάδες. Αυτό αποτέλεσε έναν σημαντικό παράγοντα στη μάχη των αυτοκρατοριών. Η αναχαίτιση της γερμανικής Εαρινής Επίθεσης του 1918 και το συνακόλουθο αποτέλεσμα του πολέμου, έχουν αποδοθεί στο γεγονός ότι οι Σύμμαχοι, σε αντίθεση με τον εχθρό τους, είχαν τη δυνατότητα να αντικαταστήσουν τους άρρωστους στρατούς τους με νεοαφιχθέντα αμερικανικά στρατεύματα.

Αλλά η ισπανική γρίπη σε φτωχότερες χώρες είχε ένα διαφορετικό προφίλ. Σπανίως αναγνωρίζεται ότι σχεδόν το 60 τοις εκατό της παγκόσμιας θνησιμότητας (δηλαδή τουλάχιστον είκοσι εκατομμύρια θάνατοι) εντοπίζεται στο Παντζάμπ της Βομβάης και άλλα μέρη της δυτικής Ινδίας, όπου οι εξαγωγές σιτηρών στη Βρετανία και οι βάναυσες πρακτικές επίταξης συνέπεσαν με μια μεγάλη ξηρασία. Οι ελλείψεις που προέκυψαν στα τρόφιμα οδήγησαν εκατομμύρια φτωχούς ανθρώπους στα πρόθυρα της λιμοκτονίας. Έγιναν θύματα μιας καταστροφικής συνέργιας του υποσιτισμού –ο οποίος κατέστειλε την ανοσοποιητική αντίδραση στη λοίμωξη– και της επιθετικής βακτηριακής, καθώς και ιογενούς, πνευμονίας. Παρομοίως, στο κατεχόμενο από τη Βρετανία Ιράν, κάμποσα χρόνια ξηρασίας, χολέρας και ελλείψεων σε τρόφιμα, ακολουθούμενα από μια ευρεία εξάπλωση της μαλάριας, αποτέλεσαν το υπόβαθρο για τον θάνατο περίπου του ενός πέμπτου του πληθυσμού.

Η ιστορία αυτή –ιδιαίτερα οι άγνωστες συνέπειες της αλληλεπίδρασης με τον υποσιτισμό και τις υπάρχουσες λοιμώξεις– θα πρέπει να μας προειδοποιήσει ότι ο COVID-19 μπορεί να πάρει ένα διαφορετικό και πιο θανατηφόρο μονοπάτι στις πυκνοκατοικημένες και ανθυγιεινές παραγκουπόλεις της Αφρικής και της νότιας Ασίας. Καθώς κρούσματα του ιού έχουν ήδη εμφανιστεί στο Λάγκος, το Κιγκάλι, την Αντίς Αμπέμπα, και την Κινσάσα, κανείς δεν ξέρει (και δεν θα μάθει για καιρό, εξαιτίας της μη διενέργειας τεστ) πώς ο ιός θα συνεργήσει με τις τοπικές ιατρικές συνθήκες και ασθένειες. Κάποιοι έχουν ισχυριστεί ότι, επειδή ο αστικός πληθυσμός της Αφρικής είναι ο πιο νεανικός παγκοσμίως, η πανδημία θα έχει μικρό μόνο αντίκτυπο. Υπό το φως της εμπειρίας του 1918, αυτή είναι μια ανόητη αναγωγή, όπως είναι και η υπόθεση ότι η πανδημία, όπως η εποχική γρίπη, θα υποχωρήσει με τις υψηλότερες θερμοκρασίες. (Ο Tom Hanks προσβλήθηκε στην Αυστραλία όπου είναι ακόμα καλοκαίρι.)

Μια υγειονομική Κατρίνα

Σε έναν χρόνο από τώρα, ίσως κοιτάζουμε την Κίνα με θαυμασμό για την επιτυχία της να περιορίσει την πανδημία και τις Ηνωμένες Πολιτείες με τρόμο για την αποτυχία τους. (Κάνω την τολμηρή υπόθεση ότι η ανακοίνωση της Κίνας για δραστική μείωση της μετάδοσης είναι λίγο ως πολύ ακριβής.) Η ανικανότητα των δικών μας θεσμών να κρατήσουν κλειστό το κουτί της Πανδώρας δεν αποτελεί, φυσικά, κάποια ιδιαίτερη έκπληξη. Από το 2000 και μετά, έχουμε δει επανειλημμένα την πρώτη γραμμή της υγειονομικής περίθαλψης να καταρρέει.

Για παράδειγμα, οι εποχές της γρίπης του 2009 και του 2018 υπερφόρτωσαν τα νοσοκομεία σε όλη τη χώρα, εκθέτοντας τις τραγικές ελλείψεις σε νοσοκομειακές κλίνες μετά από χρόνια περικοπών που, στο όνομα του κέρδους, περιόρισαν την ικανότητα των νοσοκομείων να δέχονται εσωτερικούς ασθενείς. Η αρχή της κρίσης χρονολογείται πίσω στα χρόνια της επιχειρηματικής επίθεσης που έφερε τον Reagan στην εξουσία και μετέτρεψε ηγετικά στελέχη των Δημοκρατικών στους νεοφιλελεύθερους εκφραστές της. Σύμφωνα με την Αμερικανική Νοσοκομειακή Ένωση, ο αριθμός των κλινών για εσωτερικούς ασθενείς μειώθηκε κατά το εντυπωσιακό ποσοστό του 39 τοις εκατό μεταξύ των ετών 1981 και 1999. Ο σκοπός ήταν η αύξηση των κερδών μέσω της αύξησης του ποσοστού της «απογραφής» (του αριθμού των κατειλημμένων κρεβατιών). Όμως ο στόχος των διοικήσεων για 90 τοις εκατό πληρότητα σήμαινε ότι τα νοσοκομεία δεν θα είχαν πλέον τη δυνατότητα να απορροφήσουν την εισροή ασθενών σε επιδημίες και έκτακτες υγειονομικές ανάγκες.

Στον νέο αιώνα, η επείγουσα ιατρική εξακολουθεί να συρρικνώνεται στον ιδιωτικό τομέα μέσω της «μετοχικής αξίας» και των εντολών για αύξηση των βραχυπρόθεσμων μερισμάτων και κερδών, και στον δημόσιο τομέα με τη δημοσιονομική λιτότητα και τις περικοπές στους κρατικούς και ομοσπονδιακούς προϋπολογισμούς ετοιμότητας. Ως αποτέλεσμα, υπάρχουν διαθέσιμα μόνο 45.000 κρεβάτια σε ΜΕΘ για να αντιμετωπιστεί η προβλεπόμενη μαζική εισροή σοβαρών και κρίσιμων περιστατικών που σχετίζονται με τον κορονοϊό. (Συγκριτικά, οι Νοτιοκορεάτες έχουν στη διάθεσή τους τρεις φορές περισσότερα κρεβάτια αναλογικά με τον πληθυσμό σε σχέση με τους Αμερικανούς.) Σύμφωνα με μια έρευνα του USA Today, «μόνο οκτώ πολιτείες θα έχουν αρκετές νοσοκομειακές κλίνες για να νοσηλεύσουν το 1 εκατομμύριο των Αμερικανών άνω των 60 που δυνητικά θα νοσήσουν από τον COVID-19».

Βρισκόμαστε στα αρχικά στάδια μιας υγειονομικής Κατρίνα. Η αποεπένδυση στην επείγουσα ιατρική, παρά τη γνώμη των ειδικών για σημαντική ενίσχυσή της, έχει ως αποτέλεσμα να μας λείπουν βασικές προμήθειες όπως και κρεβάτια στα επείγοντα.

Τα εθνικά και τοπικά αποθέματα έχουν διατηρηθεί σε επίπεδα πολύ χαμηλότερα από εκείνα που υποδεικνύουν τα επιδημιολογικά μοντέλα. Έτσι, το φιάσκο με τα τεστ έχει συμπέσει με μια σημαντική έλλειψη σε βασικό προστατευτικό εξοπλισμό για τους εργαζομένους στην υγεία. Οι μαχόμενοι νοσηλευτές, η εθνική κοινωνική μας συνείδηση, φροντίζουν να καταλάβουμε όλοι τους θανάσιμους κινδύνους που συνεπάγονται τα ανεπαρκή αποθέματα προστατευτικών προϊόντων όπως οι μάσκες Ν95. Μας υπενθυμίζουν επίσης ότι τα νοσοκομεία έχουν γίνει φυτώρια για τα ανθεκτικά σε αντιβιοτικά υπερβακτήρια όπως το C. difficile, τα οποία πιθανώς να εξελιχθούν σε σημαντική δευτερογενή αιτία θανάτου μέσα στους υπερπλήρεις νοσοκομειακούς θαλάμους.

Ο κοινωνικός διαχωρισμός

Η έκρηξη της πανδημίας έχει από την πρώτη στιγμή αποκαλύψει τον σκληρό ταξικό διαχωρισμό στην υγειονομική περίθαλψη, τον οποίον η Δική μας Επανάσταση[1] έχει προσθέσει στον δημόσιο διάλογο σε εθνικό επίπεδο. Εν ολίγοις, όσοι έχουν καλές ιδιωτικές ασφαλίσεις και τη δυνατότητα να εργαστούν ή να διδάξουν από το σπίτι έχουν και μια άνετη απομόνωση υπό την προϋπόθεση να ακολουθούν προσεκτικά τα μέτρα προστασίας. Οι δημόσιοι υπάλληλοι και άλλες ομάδες οργανωμένων εργαζομένων με αξιοπρεπή κάλυψη θα κληθούν να κάνουν δύσκολες επιλογές μεταξύ εισοδήματος και προστασίας. Στο μεταξύ, εκατομμύρια χαμηλόμισθοι εργαζόμενοι στον τομέα των υπηρεσιών, εργάτες γης, άνεργοι και άστεγοι ρίχνονται στο στόμα του λύκου.

Όπως ξέρουμε, η καθολική υγειονομική περίθαλψη, σε όλες τις εύλογες ερμηνείες της, προϋποθέτει την παροχή αναρρωτικής άδειας μετ’ αποδοχών για όλους. Σαράντα πέντε τοις εκατό των εργαζομένων αυτή τη στιγμή δεν έχουν αυτό το δικαίωμα και έτσι είναι ουσιαστικά εξαναγκασμένοι να μεταδίδουν τη λοίμωξη ή να μη φέρνουν φαγητό στο σπίτι. Παρομοίως, δεκατέσσερις ρεπουμπλικανικές πολιτείες έχουν αρνηθεί να θεσπίσουν τον Νόμο για την Οικονομική Υγειονομική Φροντίδα (Affordable Care Act), ο οποίος επεκτείνει την ασφαλιστική κάλυψη (Medicaid) στους φτωχούς εργάτες. Για αυτόν τον λόγο, ένας στους τέσσερις κατοίκους του Τέξας, για παράδειγμα, δεν έχει κάλυψη και μπορεί να απευθυνθεί μόνο στα επείγοντα του νοσοκομείου της κομητείας για να αναζητήσει θεραπεία.

Οι θανάσιμες αντιφάσεις της ιδιωτικής υγειονομικής περίθαλψης σε καιρούς επιδημίας αποκαλύπτονται πιο ξεκάθαρα στη βιομηχανία των κερδοσκοπικών γηροκομείων, τα οποία στοιβάζουν 2,5 εκατομμύρια ηλικιωμένους Αμερικανούς, οι περισσότεροι εκ των οποίων καλύπτονται από τη δημόσια ασφάλιση (Medicare). Πρόκειται για μια ιδιαίτερα κερδοφόρα βιομηχανία που επωφελείται από τους χαμηλούς μισθούς, την υποστελέχωση και την παράνομη περιστολή δαπανών. Δεκάδες χιλιάδες πεθαίνουν κάθε χρόνο από την αμέλεια των μονάδων αυτών για βασικές διαδικασίες ελέγχου των λοιμώξεων, και από την αποτυχία της κυβέρνησης να κάνει τις διοικήσεις να λογοδοτήσουν για ό,τι μπορεί να χαρακτηριστεί μόνο ως ανθρωποκτονία από πρόθεση. Πολλά γηροκομεία –ιδιαίτερα στις νότιες πολιτείες–προτιμούν να πληρώνουν πρόστιμα για υγειονομικές παραβάσεις παρά να προσλαμβάνουν επιπλέον προσωπικό και να τους παρέχουν την κατάλληλη εκπαίδευση.

Δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι το πρώτο επίκεντρο «ορφανών» κρουσμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες ήταν το γηροκομείο Life Care Center, το οποίο βρίσκεται στο Κέρκλαντ, προάστιο του Σιάτλ. Μίλησα με τον Jim Straub, έναν παλιό φίλο και συνδικαλιστή στα γηροκομεία της περιοχής του Σιάτλ, ο οποίος αυτή τη στιγμή γράφει ένα άρθρο για αυτά στην εφημερίδα Nation. Ο Jim χαρακτήρισε τη μονάδα ως «μια από τις πιο υποστελεχωμένες της πολιτείας» και ολόκληρο το σύστημα γηροκομείων στην πολιτεία της Ουάσινγκτον «ως το πιο υποχρηματοδοτημένο στη χώρα – μια παράλογη όαση ασκητικού πόνου σε μια θάλασσα τεχνο-χρημάτων».

Επιπλέον, μου τόνισε πως οι λειτουργοί του δημόσιου συστήματος υγείας παρέβλεψαν έναν καθοριστικό παράγοντα που εξηγεί τη διάδοση της ασθένειας από το Life Care Center σε άλλα δέκα κοντινά γηροκομεία: «Οι εργαζόμενοι σε γηροκομεία, σε μια από τις περιοχές με τα υψηλότερα ενοίκια στην Αμερική, έχουν όλοι κι άλλες δουλειές, συνήθως σε γειτονικά γηροκομεία». Λέει ότι οι αρχές δεν κατάφεραν να βρουν τα ονόματα και τις τοποθεσίες αυτών των δεύτερων χώρων εργασίας και έτσι έχασαν κάθε έλεγχο στη διάδοση του COVID-19. Και κανένας δεν έχει ακόμα προτείνει να αποζημιώσει τους εκτεθειμένους εργαζόμενους για να μείνουν σπίτι τους.

Σε όλη τη χώρα, δεκάδες, πιθανότατα και εκατοντάδες ακόμα, γηροκομεία θα γίνουν hot-spots του κορονοϊού. Πολλοί εργαζόμενοι θα επιλέξουν τελικά την τράπεζα τροφίμων και την παραμονή στο σπίτι από το να εργαστούν κάτω από τέτοιες συνθήκες. Σε αυτή την περίπτωση, το σύστημα μπορεί να καταρρεύσει και δεν θα πρέπει να περιμένουμε ότι η Εθνική Φρουρά θα αλλάζει τις πάπιες των τροφίμων.

Διεθνής αλληλεγγύη

Η πανδημία εκπέμπει σήμα για διεθνή ασφαλιστική κάλυψη και άδεια μετ’ αποδοχών σε κάθε βήμα της θανατηφόρας προέλασής της. Ενώ ο Biden κυνηγάει τον Trump, οι προοδευτικοί θα πρέπει να ενωθούν, όπως προτείνει ο Bernie, ώστε να υπερψηφιστεί η πρόταση για Υγειονομική Περίθαλψη για Όλους (Medicare for All) στο συνέδριο των Δημοκρατικών. Μαζί, οι αντιπρόσωποι του Sanders και της Warren έχουν έναν μόνο ρόλο να διαδραματίσουν μέσα στο Fiserv Forum του Μιλγουόκι στα μέσα Ιουλίου, αλλά οι υπόλοιποι από εμάς έχουμε έναν εξίσου σημαντικό ρόλο στους δρόμους, ξεκινώντας τώρα με τους αγώνες ενάντια σε εξώσεις, απολύσεις, και εργοδότες που αρνούνται να αποζημιώσουν τους εργαζομένους τους. (Φοβάστε ότι θα κολλήσετε; Σταθείτε δύο μέτρα από τον διπλανό διαδηλωτή, και έτσι η εικόνα στις τηλεοράσεις θα είναι ακόμα πιο δυναμική. Αλλά πρέπει να ξανακερδίσουμε τους δρόμους.)

Ωστόσο, η παγκόσμια κάλυψη και τα σχετικά αιτήματα είναι μόνο το πρώτο βήμα. Είναι απογοητευτικό που στα ντιμπέιτ για τις προκριματικές εκλογές, ούτε ο Sanders ούτε η Warren επέστησαν την προσοχή στην εγκατάλειψη της έρευνας και της ανάπτυξης νέων αντιβιοτικών και αντιιικών φαρμάκων από τις μεγάλες φαρμακευτικές εταιρείες. Από τις δεκαοχτώ μεγαλύτερες φαρμακευτικές εταιρίες, οι δεκαπέντε έχουν εγκαταλείψει τελείως το πεδίο. Τα καρδιακά φάρμακα, τα εθιστικά ηρεμιστικά και οι θεραπείες για την ανδρική ανικανότητα είναι που αποφέρουν τα μεγαλύτερα κέρδη, και όχι οι άμυνες απέναντι στις νοσοκομειακές λοιμώξεις, τις αναδυόμενες νόσους, και τις θανατηφόρες τροπικές ασθένειες. Ένα παγκόσμιο εμβόλιο για τη γρίπη –δηλαδή ένα εμβόλιο που θα στοχεύει στα μη μεταλλάξιμα μέρη των πρωτεϊνών της επιφάνειας του ιού– είναι μια δυνατότητα εδώ και δεκαετίες αλλά ποτέ δεν ήταν αρκετά κερδοφόρα για να γίνει προτεραιότητα.

Καθώς η αντιβιοτική επανάσταση αναδιπλώνεται, παλιές ασθένειες θα ξαναεμφανιστούν δίπλα σε καινούργιες λοιμώξεις, και τα νοσοκομεία θα γίνουν αποθήκες ψυχών. Ακόμα και ο Trump μπορεί καιροσκοπικά να τα βάλει με τα παράλογα κόστη συνταγογράφησης, αλλά χρειαζόμαστε μια πιο τολμηρή προοπτική η οποία θα επιχειρήσει να σπάσει το μονοπώλιο των φαρμάκων και θα μεριμνήσει για τη δημόσια παραγωγή φαρμάκων που σώζουν ζωές. (Αυτό συνέβαινε παλαιότερα: στη διάρκεια του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου, ο στρατός επιστράτευσε τον Jonas Salk και άλλους ερευνητές προκειμένου να αναπτύξουν το πρώτο εμβόλιο κατά της γρίπης.) Όπως είχα γράψει πριν από δεκαπέντε χρόνια στο βιβλίο μου The Monster at Our Door – The Global Threat of Avian Flu:

Η πρόσβαση σε ζωτικά φάρμακα, μεταξύ των οποίων εμβόλια, αντιβιοτικά, και αντιιικά, θα πρέπει να είναι ένα ανθρώπινο δικαίωμα, διαθέσιμο παγκοσμίως χωρίς κόστος. Αν οι αγορές δεν μπορούν να δώσουν κίνητρα για τη φτηνή παραγωγή τέτοιων φαρμάκων, τότε οι κυβερνήσεις και οι μη κερδοσκοπικές εταιρείες θα πρέπει να αναλάβουν την ευθύνη για την παραγωγή και διάθεσή τους. Η επιβίωση των φτωχών θα πρέπει πάντοτε να θεωρείται μεγαλύτερη προτεραιότητα από τα κέρδη των μεγάλων φαρμακευτικών.

Η σημερινή πανδημία επιβεβαιώνει το παραπάνω επιχείρημα: η καπιταλιστική παγκοσμιοποίηση φαίνεται τώρα πως είναι βιολογικά μη βιώσιμη χωρίς μια πραγματικά διεθνή υποδομή δημόσιας υγείας. Μια τέτοια υποδομή όμως δεν πρόκειται να υπάρξει αν τα λαϊκά κινήματα δεν σπάσουν τη δύναμη των μεγάλων φαρμακευτικών και της κερδοσκοπικής υγειονομικής περίθαλψης.

Αυτό απαιτεί ένα ανεξάρτητο σοσιαλιστικό σχέδιο για ανθρώπινη επιβίωση το οποίο θα υπερβαίνει το όποιο Δεύτερο New Deal. Από την εποχή του κινήματος Occupy, οι προοδευτικοί κατάφεραν να βάλουν στο επίκεντρο τον αγώνα ενάντια στην οικονομική ανισότητα – ένα σημαντικό επίτευγμα. Τώρα όμως οι σοσιαλιστές πρέπει να κάνουμε το επόμενο βήμα, να θέσουμε την υγειονομική περίθαλψη και τη φαρμακευτική βιομηχανία ως άμεσους στόχους και να μιλήσουμε για την κοινωνική ιδιοκτησία και τη δημοκρατικοποίηση της οικονομικής εξουσίας.

Πρέπει, ωστόσο, να κάνουμε και μια ειλικρινή αποτίμηση των πολιτικών και ηθικών μας αδυναμιών. Όσο ενθουσιασμένος κι αν έχω υπάρξει για την αριστερόστροφη κίνηση μιας νέας γενιάς και για την επιστροφή της λέξης «σοσιαλισμός» στον πολιτικό λόγο, υπάρχει ένα ενοχλητικό στοιχείο εθνικού σολιψισμού στο προοδευτικό κίνημα το οποίο είναι συμμετρικό με τον νέο εθνικισμό. Μιλάμε μόνο για την αμερικανική εργατική τάξη και τη ριζοσπαστική ιστορία της Αμερικής (ξεχνώντας ίσως ότι ο [Eugene] Debs ήταν διεθνιστής μέχρι το κόκκαλο). Μερικές φορές αυτό μπορεί να παρεκκλίνει προς μια αριστερή εκδοχή τού «Πρώτα η Αμερική» (America Firstism).

Για να αντιμετωπίσουμε την πανδημία, οι σοσιαλιστές πρέπει να εκμεταλλευτούμε κάθε ευκαιρία για να υπενθυμίσουμε την επιτακτικότητα της διεθνούς αλληλεγγύης. Συγκεκριμένα, χρειάζεται να παρακινήσουμε τους προοδευτικούς μας φίλους και τα πολιτικά τους ινδάλματα και να απαιτήσουμε μαζί μια μαζική αύξηση στην παραγωγή διαγνωστικών τεστ, προστατευτικού εξοπλισμού και ζωτικών φαρμάκων τα οποία θα διαθέσουμε δωρεάν σε φτωχότερες χώρες. Εναπόκειται σε εμάς να διασφαλίσουμε ότι η Υγειονομική Περίθαλψη για Όλους θα γίνει εξωτερική όσο και εσωτερική πολιτική.   


[1] Η «Our Revolution» είναι πολιτική οργάνωση που ιδρύθηκε στη διάρκεια της προηγούμενης προεκλογικής εκστρατείας του Bernie Sanders. (Σ.τ.Μ.)

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Create your website with WordPress.com
Ξεκινήστε
Αρέσει σε %d bloggers: